Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Beleid Agressie en geweld maart 2008 Stichting Tabijn

Dovnload 296.55 Kb.

Beleid Agressie en geweld maart 2008 Stichting Tabijn



Pagina1/3
Datum05.12.2018
Grootte296.55 Kb.

Dovnload 296.55 Kb.
  1   2   3



Beleid

Agressie en geweld

maart 2008 Stichting Tabijn

Beleid met betrekking tot het beschermen van werknemers tegen agressie en geweld



Volgens de Arbeidsomstandighedenwet is elke werkgever in Nederland verplicht beleid te voeren op het terrein van agressie en geweld. Dit geldt dus ook voor Tabijn
Het Arbobeleid geeft aan dat aan de volgende zaken aandacht geschonken dient te worden.

A) Voorlichting en onderricht van de werknemers
1. Werknemers dienen te worden voorgelicht en geïnstrueerd in het voorkomen van

agressie en geweld. De leerdoelen zijn:



  • De werknemer kan signalen herkennen van afglijdgedrag bij leerlingen.

  • De werknemer heeft kennis van de schoolregels dan wel de gedragsregels ten aanzien van agressie en geweld.

Algemene informatie over agressie en geweld en de gevolgen ervan is beschikbaar in bijlage 1. Bijlage 2 geeft een oefening waarmee een medewerker zich bewust kan worden van zijn/haar grenzen bij agressie.
2. Werknemers dienen te worden voorgelicht en geïnstrueerd in het beheersen van incidenten van agressie en geweld. De leerdoelen zijn:

  • De werknemer weet hoe op agressie en geweld van leerlingen en ouders moet worden gereageerd.

  • De werknemer kan situaties herkennen die niet meer binnen normaal sociaal gedrag liggen.

  • De werknemer weet welke repressieve maatregelen de werkgever heeft getroffen en kan deze, voorzover het binnen de eigen verantwoordelijkheid ligt, adequaat toepassen.

In de bijlagen 3 en 4 wordt aangegeven op welke wijze medewerkers kunnen omgaan met agressie en geweld van kinderen respectievelijk ouders.
3. Werknemers dienen te worden voorgelicht en geïnstrueerd in aspecten rondom nazorg met betrekking tot agressie en geweld. De leerdoelen zijn:

  • De werknemer heeft kennis van de gevolgen van agressie en geweld als vorm van traumatische ervaringen en kan deze bij zichzelf herkennen.

  • De werknemer heeft kennis van de wijze waarop de nazorg in de school is georganiseerd en weet welke personen met de opvang zijn belast.

  • De werknemer weet waarom het melden van alle incidenten noodzakelijk is en weet hoe en waar incidenten moeten worden gemeld.

Bijlage 5 geeft aan hoe gehandeld kan worden bij en na ernstige voorvallen.

B) Organisatorische maatregelen
1. De werkgever treft preventieve maatregelen ten aanzien van agressie en geweld.

  • De werkgever stelt de gedragscode ongewenst gedrag op.

Zie bijlage 6.

  • Zowel de leerkrachten, leerlingen en ouders worden geïnformeerd over en gewezen op de gedragscode.

2. De werkgever zorgt voor repressieve maatregelen ten aanzien van personen die zich agressief en/of gewelddadig gedragen.



  • Bij schorsing en verwijdering van leerlingen volgt Tabijn de wettelijke regeling ten aanzien van schorsing en verwijdering. Zie bijlage 7.

  • Voor maatregelen bij ongewenst gedrag van leerkrachten gaat Tabijn uit van de CAO-PO.

  • Bij ongewenst gedrag van ouders kan de betreffende personen de toegang tot de school ontzegd worden.

3. De werkgever zorgt voor maatregelen om de gevolgen te beperken van agressie en geweld.



  • Voor het melden en registreren van incidenten ten aanzien van agressie en geweld wordt een registratieformulier gebruikt. Zie bijlage 8

  • Periodiek worden deze formulieren in een teamvergadering besproken.

  • Om de gevolgen van geweldsincidenten te beperken wordt de getroffen werknemer direct opgevangen en wordt nazorg geboden door een daartoe uitgerust persoon.

  • De werkgever ondersteunt de werknemer bij het doen van aangifte van een misdrijf bij de politie.

  • De werknemers en het medezeggenschapsorgaan worden regelmatig, maar minimaal één keer per jaar, geïnformeerd over de analyse en de aanvullende preventieve maatregelen.



N.B.

In de Arbo-wet is opgenomen dat ongevallen met ernstig lichamelijk letsel of de dood

als gevolg gemeld moeten worden aan de Arbeidsinspectie. Een ongeval is als “ernstig” te beschouwen wanneer iemand binnen 24 uur na het ongeval naar het ziekenhuis wordt gebracht of indien iemand blijvende gezondheidsschade oploopt.
Een melding moet telefonisch worden doorgegeven aan de arbeidsinspectie te Amsterdam. Het telefoonnummer is: 020-5812612.
Het is aan te bevelen een ongevallenregistratie bij te houden. Zie bijlage 9.


Bijlage 1: Algemene informatie over agressie en geweld en de gevolgen ervan
1. Het begrip Agressie

Onder agressie en geweld wordt in Arbeidsomstandighedenwet 1998 (Artikel 1) verstaan: voorvallen waarbij een werknemer psychisch of fysiek wordt lastig gevallen, bedreigd of aangevallen onder omstandigheden die rechtstreeks verband houden met het verrichten van arbeid. Deze wetsbepaling heeft niet alleen betrekking op werknemers, maar ook op andere personen zoals stagiaires, ouders, leerlingen, enz. (Arbeidsomstandighedenwet 1998, Art.10). Ook beperkt deze wetsbepaling zich niet alleen tot het schoolgebouw zelf, maar betreft ze ook de onmiddellijke omgeving van de school zoals het schoolplein (Arbeidsomstandighedenwet 1998, Art.10).

Agressie en geweld kan zich op veel verschillende wijzen manifesteren. Het gaat hierbij om:


  • Fysiek geweld, gericht op het lichaam van werknemers, onder andere schoppen,
    slaan, verwonden, vastgrijpen.

  • Psychisch geweld tegen werknemers, onder andere lastig vallen, bedreigingen
    met geweld, chantage, onderdruk zetten, irriteren, achtervolgen.

  • Seksueel geweld tegen werknemers, onder andere seksistische opmerkingen,
    seksuele toespelingen, ongewenste intimiteiten.

  • Discriminatie van werknemers in woord of gedrag.

  • Verbaal geweld tegen werknemers (voor zover niet vermeld onder de
    voorgaande categorieën), onder andere schelden, beledigingen.

  • Vernielingen van objecten in het bijzijn van de werknemer.

  • Vormen van geweld tegen bedrijven of instellingen waardoor medewerkers zich onveilig of bedreigd voelen.

  • Vormen van geweld in de omgeving van bedrijven of instellingen waardoor medewerkers zich bedreigd voelen.

Onder agressie en geweld worden voor de Arbo-wet dus niet alleen de ernstige voorvallen begrepen. Heel wat voorvallen die dagelijks voorkomen in de lespraktijk (schelden, orde verstoren) worden beschouwd als ‘normaal’, iets wat er tegenwoordig nou eenmaal bij hoort. Alleen op ernstige incidenten wordt meestal gereageerd. De betekenis van die minder zware incidenten als schelden, jennen en orde verstoren mogen we echter niet onderschatten. Een eenmalige heftige gebeurtenis kan minder schadelijk zijn voor de geestelijke gezondheid dan een continue beproeving van het incasseringsvermogen door gedrag van lastige leerlingen.


Deze opsomming van voorbeelden van geweld en agressie geeft een beeld van de diverse problemen op het gebied van agressie en geweld die op scholen kunnen spelen.

Daarbij dient te worden aangemerkt dat deze opsomming nooit volledig kan zijn. Een belangrijke rol bij de toepassing van de definitie speelt namelijk de grens tussen wat dader en slachtoffer als normaal beschouwen. Terwijl de ene docent zich van een scheldende leerling niets aantrekt, kan een collega daar behoorlijk van ontdaan zijn.



Daarom is het goed om bij de definitie uit te gaan van de subjectieve beleving van het slachtoffer. Want of een situatie als agressief of bedreigend wordt ervaren, bepaalt de persoon die het ondergaat. (Zie bijlage 2: oefening in zelfinzicht; bewust worden van uw grenzen bij agressie).

Dit heeft tot gevolg dat ieder incident serieus dient te worden genomen en dat de bijbehorende opvang wordt aangeboden.
Daarnaast is het belangrijk dat je als team en onderwijsondersteunend personeel afspreekt waar voor de school de grenzen liggen van acceptabel gedrag. Het samen op een lijn koersen als personeel is veel preventiever, dan wanneer iedereen zijn eigen koers kan varen.

Het is zeker ook aan te bevelen om de leerlingen er bij te betrekken. Wanneer de leerlingen betrokken zijn bij het voorbereidingsproces waarin de grenzen van acceptabel gedrag worden afgesproken, dan is de kans aanzienlijk groter dat zij zich aan de afspraken hierover houden.

Van alle geledingen binnen de school ( directie – leerkrachten – leerlingen en niet-onderwijzend personeel) mag dan worden verwacht, dat zij zich houden aan de vastgestelde gedragsregels.


2. Gevolgen van agressie

Agressie vormt een risico voor een gezonde en evenwichtige ontwikkeling van een mens. Ook is agressie een risico voor personeel en derden die zich binnen de schoolomgeving bevinden. Hieronder komen de voornaamste gevolgen van agressie en geweld kort aan de orde.

Voor de persoon

De gevolgen van agressie voor de getroffen persoon zijn heel divers. In grote lijnen is een onderscheid te maken uit de volgende gevolgen:

  • Fysieke gevolgen, bijvoorbeeld blauw oog, kneuzingen, bloedneus, beten in lichaamsdelen. Gevolgen kunnen zijn: langdurig (ziekte)verzuim, studieresultaten, inkomensderving.

  • Beschadigde eigendommen, zoals kapotte kleding, tassen, boeken. De gevolgen zijn vooral van materiele en financiële aard.

  • Psychische gevolgen: de duur van de psychische gevolgen moet hierbij in ogenschouw genomen worden. Hoe langer de psychische gevolgen duren hoe groter de kans op het ontwikkelen van psychosomatische klachten of een post traumatisch stress syndroom wordt. Vaak is hierin een geleidelijke lijn waarneembaar die loopt van bijvoorbeeld angstgevoelens/ gevoelens van hulpeloosheid/schuldgevoelens naar eetstoornissen/ slaapstoornissen naar hoofdpijnklachten/maagdarm klachten/rugpijn naar Burn-out.

Bij een post traumatisch stress syndroom zijn de gevolgen voor de getroffen persoon zo zwaar en langdurig dat het gewone dagelijkse handelen niet meer kan plaatsvinden. We spreken dan van een verstoorde verwerking. De persoon is hierdoor fysiek en mentaal volledig uitgeput geraakt.

  • Sociale gevolgen: met het verwerken van traumatische gebeurtenissen en geleden schade doet de getroffen persoon een verhoogd appèl op zijn privé-situatie. Niet zelden zien we dat de omgeving van slachtoffers deze opvang niet aankan en dat de verhoudingen op dit vlak verstoord raken. Het kan hierbij gaan om collega's waarmee betrokkenen ook vriendschappelijk omgaan, gezinsleden, familie, vrienden of buren.


Voor de school

Een toenemend aantal van incidenten en slachtoffers van agressie en geweld kan negatieve gevolgen hebben voor de hele organisatie. In grote lijnen zijn de volgende gevolgen te onderscheiden:



  • Hogere kosten, zoals ziekteverzuimkosten en vervangingskosten, verhoogd aantal
    arbeidsongeschikten.

  • Materiële gevolgen, zoals vervanging van kleding, vervanging en reparatie van
    kapotte materialen in de school, claims, tijd en energie die wordt besteed door
    medewerkers om incidenten op te lossen.

  • Werkklimaat in de school gaat achteruit. Een gevolg kan zijn dat medewerkers en
    leerlingen onverschillig of cynisch raken, collegialiteit neemt af, motivatie om
    kapotte materialen of onveilige situaties aan te pakken neemt af,
    onveiligheidsgevoelens en een sfeer van "ieder voor zich" neemt toe.


  • Prestaties van de schoolorganisatie gaan achteruit. De houding van leerkrachten naar leerlingen wordt steeds minder positief, kapotte schoolmaterialen belemmeren het optimaal lesgeven, de pedagogische basis raakt aangetast.

  • Slecht imago, waardoor problemen ontstaan met de werving van personeel,
    problemen met inschrijven van voldoende leerlingen, hoog leerkracht - en leerling­ -
    verloop, devaluatie van beroepswaardering in onderwijsfuncties.
  1   2   3

  • Beleid Agressie en geweld maart 2008 Stichting Tabijn
  • A) Voorlichting en onderricht van de werknemers 1. Werknemers dienen te worden voorgelicht en geïnstrueerd in het voorkomen
  • B) Organisatorische maatregelen 1. De werkgever treft preventieve maatregelen
  • N.B. In de Arbo-wet is opgenomen dat ongevallen met ernstig lichamelijk letsel of de dood
  • Een melding moet telefonisch worden doorgegeven aan de arbeidsinspectie te Amsterdam. Het telefoonnummer is: 020-5812612.
  • Fysiek
  • Seksueel
  • 2. Gevolgen van agressie

  • Dovnload 296.55 Kb.