Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


De gouverneur Martien van Asseldonk

Dovnload 38.36 Kb.

De gouverneur Martien van Asseldonk



Datum26.10.2018
Grootte38.36 Kb.

Dovnload 38.36 Kb.

De gouverneur

Martien van Asseldonk

8 januari 2015



Deze gegevens mogen gebruikt worden onder verwijzing naar: Martien van Asseldonk, www.oudzijtaart.nl

In de belangrijkste vestingsteden werd een gouverneur benoemd, in de minder belangrijke een commandant. De gouverneur had binnen een versterkte stad het bevel over alle verdedigingswerken en was de commandant van de militairen die in het garnizoen waren gelegerd. Naast het militair gezag had hij ook veel invloed op het burgerlijk bestuur, zeker in oorlogstijd. De gouverneur werd benoemd door de Raad van State of Staten-Generaal. Maar de invloed van de stadhouders was dermate groot, dat vrijwel alle benoemde gouverneurs afkomstig waren uit de naaste omgeving van de Prinsen van oranje. De fuctieomschrijving van het ambt was zo vaag, dat regelmatig competentiegeschillen ontstonden met de magistraat van de stad. Veel gouverneurs waren afwezig, omdat het ambt voor hen slechts een financieel aantrekkelijke nevenfunctie was. Ze ontvingen een tractement van de Staten-Generaal en ook betaalde de stad een recognitie aan hen.


Bron: M.J.H. Bouwmanss, 'Defensie'in: : J.G.M. Sanders, W.A. van Ham en J. Vriens, red., Noord-Brabant tijdens de Republiek der Verenigde Nederlanden 1572-1795 Een institutionele handleiding ’s-Hertogenbosch en Hilversum 1996 161-189.


Vermeldingen van gouverneurs in Veghelse bronnen


Tijdens de tachtigjarige oorlog werd de gouverneur van Stevensweert herhaaldelijk betaald voor sauvegardes belofte dat de soldaten onder zijn gezag Veghel zouden ontzien. Uit de dorpsrekeningen:


  • 1643-1644: den 27 september mijnheer van Erp voor de gemeynte naer Stevensweert geweest om een sauvegaerde van den gouverneur te crijgen, alsdoen aenden gouverneur ende aen Standeren tesamen geschoncken 26 gulden

  • 1645-1646: optten 2den october aenden tamboer van Standartt van wegen de gouverneur van Stevenswerdt van een sauvegarde ter somme van 25 gulden 10 stuyvers

  • 1646-1647: den 30en augustus alhier tot Vechel geweest eenen tamboer van Stevensweert oft wij begerden sauvegarde wederom te halen vant garnesoene ende die gegeven 18 stuyvers 2 ort

  • 1646-1647: Den 20en september eenen tamboer van Stevenswert ons sauvegaert gebrocht van syn garnesoen ende den gouverneur gegeven twee fransce croonen, facit 8 gulden 6 stuyvers

  • 1647-1648: optten 21en september gegeven voor ee sauvegarde vanden gouverneur van Stevenswert 102 gulden 10 stuyvers ende aenden tamboer van Stevenswert die de sauvegardt brocht betaelt 36 stuyvers

  • 1648-1649: opten 26en mert Matijs Peters gevaceert tot Maestricht om sauvegaert te vercrijgen vanden gouverneur soo aenden secretaris als hooffmeester ende verteerde costen tsamen ter somma van 60 gulden

Of van de gouverneur van Den Bosch:




  • 1651-1652: op den tweentwentisten april anno 1651 soo is Jan Lamberts met Matthys Peteres naer Den Booss gevaceert omme daer de Lorijnen die innen tlant van Ravenstijn lagen eenne salvegarde te crygen vanden gouverneur van Den Booss, ende hebben doen aenden secretaris gegeven vant schryven vande salvegarde 3 gulden, ende brochten daer mede eenne levendighe salvegarde beneffens de schriftelijcke, den trompetter van synne genaede den heer van Brederode ende hebben doen vertert metten selven soo inne tgaen ende commen met het schryfgelt door dien dat het groet water was de somma van 5 gulden

In de dorpsrekeningen van 1689-1690 tot en met 1713-1714 komt jaarlijks een betaling van 57-6-8 voor als recognitie aan de gouverneur van de stad en meierij van 's-Hertogenbosch.



Verder blijkt uit de resolutieboeken dat de Bossche gouverneur vaak de opdracht gaf tot levering van dinesten. Enkele voorbeelden:


  • 26-6-1672: Alsoo onsen dorpe van Vechel volgens aenschryvens ende stricte ordre wordt belast te brengen ende te leveren aen de schanse tot Vucht, wesende de Isabelle schans, drije hondert palasaden, ende conform die ordres hebben gesonden vijf ende veertich, ende niet meer, want over wien door executie tot supplement de drijhondert worden geoustingeert door Daniels Mackal als volmachtichden van den heere gouverneur der stadt s’ Hertogenbossche met synde forteressen




  • Bevel van de gouverneur 's Bosch van 13-9-1698, om 6 losse paarden die van Peelland besteld zijn voor het transport van bagage van de prins van Nassau op zondag 14 september naar Den Bosch te sturen.




  • 6-3-1703: Jacob, Baron van en tot Wassenaar, Heere van Obdam, Zuijtwijck, Kernhem, Twickeloo, Laege, etcetera, Generaal van de Cavalerije van den Staat der Vereenigde Nederlanden ende Gouverneur der stadt ende onderhorige forten van ’s Bosch, versoekt hier meede een ijder naar behooren ende last ende last die geene onder zijn commando staande vrij en overhindert te laeten passeeren en repasseeren thoonder deses officier met zijn seregiant en bijhebbende soldaeten, zijnde getetacheert om te escorteren eenige paarden, mitsgaders eenige karren met monteeringen voor het regiment van en hun Generaal Major Rhoe naar Helmont, sullende op heeden den 6 meert vernagten tot Dinteren ende morgen vroegh het detachiment paarden met dito karren inwagten ende daar mede marcheeren tot Helmont, en aldaar vernagten, alwaar een ander detachement sal koomen opt reverteeren en snagts dito te verblijven tot ... niet ingevuld en den 9 int garnisoen, wordende de regenten versogt haar de noodigen logimenten te besorgen.




  • Brief van J.W. van Nouhuijs van 4-3-1793 aan de regenten van Veghel, St. Oedenrode, 4-3-1793. Ik heb een bericht ontvangen van de gouverneur van Den Bosch, waavan ik u een copie stuur. Morgen dienen er uit uw plaats 40 arbeyders naar Den Bosch te gaan.

Namen van de Bossche gouverneurs
Militaire gouverneurs onder Spaans gezag


Periode

Naam

Opmerking

1567

Bernard van Schauenburg

Eerste gouverneur, werd weggepromoveerd naar Maastricht.

1567 -1568

Gonzalo de Braccamonte




1568

Hieronimus von Lodron




1568

Gilles van Berlaymont

Heer van Hierges, voorheen gouverneur van Maastricht.

1568 -1574

Adriaan d'Oignies

Heer van Willerval

1574 -1577

Gilles de Senselles




1578 -1579

Jan van Horne

Heer van Boxtel

1579

Maximiliaan van Horne

Zoon van voorgaande, heer van Lokeren

1581 -1594

Adolf van Cortenbach

Heer van Helmond, hij behield de functie tot aan zijn dood.

1594 -1596

Anthonie de la Coquelle




1598 -1629

Anthonie Schets

Heer van Grobbendock, behield de positie tot de val van 's-Hertogenbosch, laatste gouverneur onder Spaans gezag.

Militaire gouverneurs onder Hollands gezag




Periode

Naam

Opmerking

1629 -1655

Johan Wolfert van Brederode

Eerste Hollandse gouverneur en behield de positie tot aan zijn dood. Hij was onder andere heer van Brederode en Vianen.

1655 -1658

Johan van Wijnbergen




1658 -1665

Lodewijk van Nassau-Beverweerd

Heer van Beverweerd en Lek.

1665 -1670

Henri Charles de la Trémoille




1670 -1682

John Kirkpatrick




1684 -1702

Walraad van Nassau-Usingen

Graaf en vorst van Nassau-Usingen.

1703 -1714

Jacob II van Wassenaer Obdam




1714 -1718

Claude-Frédéric t'Serclaes van Tilly

Werd weggepromoveerd naar Maastricht.

1718

Arnold Joost van Keppel

Graaf van Albermale.

1718 -1733

Reinhardt Vincent von Hompesch

Voorheen gouverneur van Luxemburg en Namen.

1733

Johan Theodoor van Freisheim




1733 -1744

Anthon Gunther van Sleeswijk-Holstein-Sonderburg-Beck




1744 -1746

Frederik III van Hessen-Homburg

Landgraaf van Hessen-Homburg

1746 -1747

Rijnhard van Reede

Heer van Ginkel

1747

Jan Carel Smissaert

Heer van Sandenburg

1747 -1751

Isaac Cronström

Zweeds militair, bleef aan tot zijn dood.

1751 -1780

Lodewijk Ernst van Brunswijk

Bijgenaamd de Dikke Hertog

1784 -1791

Egidius van der Dussen




1791 -1794

Willem van Hessen-Philippsthal

Landgraaf van Hessen-Philippsthal, laatste gouverneur.

  • Vermeldingen van gouverneurs in Veghelse bronnen
  • Namen van de Bossche gouverneurs
  • Periode Naam Opmerking

  • Dovnload 38.36 Kb.