Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Deel I : Inleiding Hoofdstuk 1 : Wat is recht?

Dovnload 251.86 Kb.

Deel I : Inleiding Hoofdstuk 1 : Wat is recht?



Pagina5/8
Datum05.12.2018
Grootte251.86 Kb.

Dovnload 251.86 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8

De bevoegdheden


Gemeenschappen :

  • Cultuur

  • Persoonsgebonden aangelegenheden (behalve sociale zekerheid)

  • Onderwijs

  • Taalgebruik

  • Verdragen mbo vorige aspecten

Gewesten :



  • Ruimtelijke ordening

  • Leefmilieu

  • Huisvesting

  • Openbare werken

  • Economisch beleid

Federale Staat :



  • Justitie, defensie, politie & rechterlijke orde

  • Belangrijkste economische onderwerpen : sociale zekerheid

  • Markt-, prijs-, en productenbeleid

Impliciete bevoegdheden :



  • als een beleid voor iets niet bevoegd is, maar de te nemen maatregel is wel nodig om een andere beslissing te nemen die wél binnen de bevoegdheid ligt

  •  dan mag deze eerste beslissing ook genomen worden door het desbetreffend beleid

Als bevoegdheden elkaar onvermijdelijk overlappen of de grenzen van het territorium overschrijden

 staat, gemeenschappen en gewesten kunnen samenwerkingsakkoorden sluiten

→ als er dan geschillen ontstaan tussen partijen, wordt het beslecht door een samenwerkingsakkoord


Hoofdstuk 5 : Het lokaal niveau

  1. De provincies





  • Provincieraad (= provinciaal parlement)

    • Om de 6 jaar verkozen, samen met gemeenteraadsleden

    • Autonomie is beperkt door ondergeschiktheid aan wetten en decreten

  • Bestendige deputatie (= regering van de provincie)

    • Staat in voor dagelijkse bestuur

    • = gouverneur + bestendig gedeputeerden (= bestendig afgevaardigden)

      • Bestendige deputatie is belangrijk

      • provincieraad vergadert weinig en provincie moet talrijke administratieve wetten doorvoeren, belangrijk voor de burger

  • Gouverneur

    • Bezit dubbele hoedanigheid :

      • Voorzitter van bestendige deputatie

      • Ambtenaar van Gewestregering → voor leven benoemd

        • Controle op werking provincieraad en gemeenten

  • Provinciegriffier

    • Hoofd van de administratie



  1. De gemeenten





  • Gemeenteraad (=gemeentelijk parlement)

    • Om de 6 jaar verkozen door kiezers van de gemeente

    • Aantal leden in functie van bewonersaantal

      • Meer dan 100.000  districten instellen

  • College van burgemeester en schepenen (= regering van de gemeente)

    • Staat in voor dagelijkse bestuur

    • Burgemeester is voorzitter van schepencollege

    • Schepenen hebben geen individuele bevoegdheid → collegiale bevoegdheid

  • Burgemeester

    • Bezit dubbele hoedanigheid :

      • Voorzitter van college van burgemeester en schepenen

      • Ambtenaar van Gewestregering → voor 6 jaar benoemd

    • Bevoegd voor openbare orde  aan het hoofd van plaatselijke politiezone

  • Andere ambtenaren

    • Gemeentesecretaris :

      • Maakt verslagen en leidt de gemeentelijke administratie

    • Gemeenteontvanger :

    • Hoofdcommissaris :

      • Dagelijkse leiding van plaatselijke politiezones
  1. Intercommunale verenigingen

  1. Definitie


Als bepaalde opdrachten de capaciteit van de gemeenten overstijgen

 gemeenten en provincies kunnen zich groeperen in intercommunales

→ bvb gas-, water- en elektriciteitsvoorzieningen ; huisvuilophaling ; …

democratisch probleem

→ intercommunales hebben geen verkozen organen

 gemeenten verschuilen zich soms achter intercommunales voor het nemen van niet-populaire maatregelen


  1. Soorten


  • Zuivere intercommunales :

    • Enkel gemeenten en provincies

  • Gemengde intercommunales :

    • Ook inbreng van private ondernemingen (bvb privé- productie en –distributie)



  1. Administratief toezicht

= toezicht van hogere instanties op de werking van gemeenten en provincies om te verhinderen dat ze teveel autonomie zouden verwerven



  • Bijzonder toezicht:

    • = sommige beslissingen zijn niet geldig indien niet goedgekeurd door controlerende instellingen

    • Soms door federale regering (=Koning), meestal door Vlaamse regering

  • Algemeen toezicht:

    • Gouverneur kan diverse beslissingen van gemeentelijke instanties schorsen

      • Als ze onwettig zijn

      • Als ze het algemeen belang schaden

    • Nadien moet Koning of Vlaamse Regering zich uitspreken over de schorsing



  1. Bestuurspiramide

EUROPA


FEDERALE STAAT + 3 GEMEENSCHAPPEN + 3 GEWESTEN

10 PROVINCIES

INTERCOMMUNALES

GEMEENTEN EN OCMW



Deel III : Bronnen van het recht

Hoofdstuk 1 : De wet

  1. Wetsbegrip

Wet :


  • Formele of “enge” betekenis :

    • Elke beslissing van het federaal parlement

    • = beslissingen van de Kamer van Volksvertegenwoordigers + eventueel Senaat

  • Materiële of ruime betekenis :

    • Alle normen die uitgevaardigd worden door andere instellingen

    • Ook decreten, Europese verordeningen, KB ’s, …

Niet elke formele wet is een materiële wet

 kan een beslissing zijn van de Kamer die tot één bepaald persoon gericht is

≠ norm


  1. Hiërarchie van de wetten

  1. Noodzaak van hiërarchie en autonomie p 50


Zonder hiërarchie → voortdurend conflicten tussen diverse politieke instanties

 burgers niet meer weten aan welke normen zij moeten voldoen

→ hoven en rechtbanken passen algemene, provinciale en lokale besluiten slechts toe als zij in overeenstemming zijn met de “formele wetten”

→ ze kunnen echter geen wetten en decreten toetsen aan de Grondwet


Op Europees niveau is autonomie van de lidstaten gegarandeerd door het solidariteitsbeginsel (subsidiariteitsbeginsel)

→ bepaalt dat Europese instanties pas bevoegd zijn als de problemen niet op nationaal niveau geregeld kunnen worden

→ EU slechts bevoegd als de bevoegdheden uitdrukkelijk werden overgedragen

→ dan nog de vraag stellen of het niet op nationaal niveau oplosbaar is


Op Belgisch niveau ligt de autonomie iets moeilijker

→ federale regering hoort op gelijke voet te staan met gemeenschappen & gewesten

 wetten en decreten zijn dus gelijkwaardig

→ als federale wetten meer waarde zouden hebben, zou dat de autonomiteit van de gewesten en gemeenschappen schaden



  1. De hiërarchie


  • Europees recht

  • De Grondwet

    • Regelt de uitoefening van en de verhouding tussen de staatsmachten

      • Verdeling bevoegdheden gewesten, gemeenschappen, federale regering

    • Regelt fundamentele rechten en vrijheden van de burger

    • Grondwet boven de andere normen




    • Grondwet zeer moeilijk wijzigbaar → procedure :

      • Federaal parlement duidt aan welke artikelen van de Grondwet moeten gewijzigd worden

      • Vervolgens vinden verkiezingen plaats

        • Nieuwe parlement heeft grondwetgevende bevoegdheden

        • Wordt Constituante genoemd

      • Constituante kan de artikelen wijzigen met dubbele 2/3 meerderheid in zowel Kamer als Senaat

      • Publicatie van de wijzigingen in het Belgisch Staatsblad

  • De wet

    • In de “enge” zin: gaat uit van de federale regering (Kamer + Senaat)

    • Bekrachtigd en afgekondigd door de Koning

    • Gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad

  • Decreten

    • Gaan uit van de parlementen van de gemeenschappen en de gewesten

    • Bekrachtigd en afgekondigd door de regeringen van de gemeenschappen en de gewesten (dus ook Duitstalige regering)

    • Gepubliceerd, met een vertaling, in het Belgisch Staatsblad

  • Ordonnanties

    • Gaan uit van de Brusselse Hoofdstedelijke Raad en bekrachtigd door Brusselse Hoofdstedelijke Regering

  • Koninklijke Besluiten

    • Uitgevaardigd door de Koning (= Regering)

      • Voeren slechts wetten uit zonder er afbreuk aan te doen

    • Gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad

  • Besluiten van een gewest- of gemeenschapsregering

    • Uitgevaardigd door de verschillende regeringen van de gemeenschappen en gewesten

    • Ondergeschikt aan decreten en ordonnanties

    • Gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad

  • Ministeriële besluiten

    • Uitgevaardigd door ministers

    • Gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad als ze een algemene draagwijdte hebben

  • Provinciaal reglement

    • Uitgevaardigd door de provincieraad, de bestendige deputatie of gouverneur

    • Gepubliceerd in het Bestuursmemoriaal van de Provincie



  • Gemeentelijk reglement

    • Uitgevaardigd door de gemeenteraad, burgemeester, of college van burgemeester en schepenen

    • Gepubliceerd door aanplakking

Burger wordt geacht alle wetten te kennen! Op ALLE niveaus!



Hoofdstuk 2 : De andere bronnen van het recht

  1. De rechtspraak

  1. De rechter als slaaf van de wet


Rechter mag enkel wetten toepassen, hij doet dus enkel uitspraak over een concreet geschil dat hem wordt voorgelegd

→ precedenten zijn ook niet bindend

Rechter interpreteert de wetgeving, maar kan ze niet wijzigen

Rechter kan wel de toepassing van besluiten (KB ’s, en alle andere materiële wetten)

weigeren als hij die in strijd acht met de grondwet of de wet

1   2   3   4   5   6   7   8

  • Hoofdstuk 5 : Het lokaal niveau De provincies
  • Intercommunale verenigingen
  • Administratief toezicht
  • Deel III : Bronnen van het recht Hoofdstuk 1 : De wet Wetsbegrip
  • Hiërarchie van de wetten
  • Hoofdstuk 2 : De andere bronnen van het recht De rechtspraak

  • Dovnload 251.86 Kb.