Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Les 1: wat is onderwijsinnovatie?

Dovnload 304.22 Kb.

Les 1: wat is onderwijsinnovatie?



Pagina11/18
Datum04.04.2017
Grootte304.22 Kb.

Dovnload 304.22 Kb.
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   18

Management of Innovations from a Cultural-Individual Perspective – r. van den Berg, R. Vandenberghe en P. Sleegers



Perspectieven op innovatie


De meeste auteurs associëren het concept van innovatie met het bereiken van specifieke doelstellingen. Innovatie heeft een opzettelijke karakter, met andere woorden, en de intentionaliteit achter deze innovatie is zelden of nooit - in twijfel getrokken.

Twee tegengestelde patronen van waarnemen, denken, evalueren en oplossen kunnen worden gedetecteerd:

  • Structureel-functionele perspectief: ziet innovatie als een strategie waarbij scholen rationeel, sterk en doelgericht opereren. Systematische en methodische, coördinatie en sturing zijn centrale aspecten van een innovatie.

  • Cultureel-individueel perspectief: meer organische vormen van samenwerking en actieve betrokkenheid van de leerkrachten in het innovatieproces worden bepleit. Er wordt benadrukt dat scholen beter in staat zijn om te profiteren van de professionele relaties als sociaal geconstrueerde werkelijkheden. Het is ook nuttig om het potentieel en de mogelijkheden van individuele leraren te overwegen voor het daadwerkelijk realiseren van innovaties.

De algemeen marginale invloed van innovaties op onderwijs: een traditie van pedagogische ontevredenheid


De staat en regering spelen een belangrijke rol in deze ontevredenheid, en pedagogische verandering groeit duidelijk uit van deze ontevredenheid.

Refrompedagogiek (begin 20ste eeuw als reactie op pedagogische ontevredenheid): een pedagogisch theorie met de rechten en mogelijkheden van het kind als uitgangspunt. Na WOII komen er opnieuw heel wat initiatieven naar voor om het onderwijs te veranderen. In Europa wordt innovatie gekenmerkt door een grootschalige aanpak. Ze worden meestal gerechtvaardigd met het argument dat ze het onderwijscurriculum zullen beïnvloeden en de onderwijsresultaten zullen verbeteren. Ze vloeien niet voort uit de leraren.

Een cultureel-individueel perspectief binnen de functionele gebieden van de school als organisatie


Het interactief dynamisch perspectief:

  • Verhoogde autonomie

  • Innovatie capaciteit (pag. 29)

  • Transformationeel leiderschap (pag. 29)

Men kan spreken van een groeiende behoefte aan alternatieve perspectieven (i.p.v. SFP) op de organisatie van de school. In het bijzonder is er een verschuiving van een mechanische, rationele kijk naar een meer dynamische, creatieve visie nodig. Het realiseren van innovaties in de school lijkt meer te worden beïnvloed door subjectieve ervaringen en cultureel gebonden adviezen dan door het beheersbaar maken van de sociaal-veranderingsprocessen.

Aan het eind van de jaren zeventig was er een oproep voor meer aandacht voor een proces-georiënteerde benadering van onderwijsvernieuwing. Er werd niet langer meer gedacht dat de nodig geachte veranderingen gerealiseerd zouden worden door de introductie van nieuwe curricula alleen. Meer en meer innovaties werden geassocieerd met organisatieontwikkeling. "Organisatieontwikkeling (OD) kan worden gedefinieerd als een geplande en volgehouden inspanning om gedragswetenschap toe te passen voor systeemverbetering met behulp van reflexieve, zelf-analytische methoden. OD omvat systeemleden bij in de actieve evaluatie, diagnose en transformatie van de eigen organisatie".

Maar meer en meer onderzoekers concluderen dat de school als organisatie niet kon worden gepland en ontwikkeld volgens de structurele manier. Meer aandacht voor de culturele aspecten van de organisatie met een accent op de mogelijkheden van zelfsturing en zelf-vernieuwing door leerkrachten en schoolleiders is nu gewenst. Zo ontstond het cultureel-individueel perspectief.

Verhoogde autonomie


In verband met de tegenvallende resultaten van grootschalige hervormingen is “verhoogde autonomie” uitgegroeid tot een internationaal fenomeen.

Herstructurering heeft doorgaans betrekking op de volgende elementen: (1) het veranderen van het onderwijsplan om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren, (2) decentralisatie van bevoegdheden en besluitvorming, (3) de ontwikkeling van nieuwe rolpatronen voor leraren, en (4 ) verhoogde aandacht voor systemen van verantwoording.

Groeiende autonomie houdt in dat scholen relevante innovatie projecten kunnen ontwikkelen op hun eigen manier, dit kan inspirerende interne dynamiek produceren. Als een belangrijk gevolg van herstructureringen verwachten ze meer motivatie en betrokkenheid van leraren.

De innovatie capaciteit van scholen


Reacties van scholen die betrokken zijn bij een innovatie kunnen worden begrepen in termen van de plaatselijke schoolcultuur en hun eigen innovatief vermogen.

  • De hoge-innovatie scholen maken zo optimaal mogelijk gebruik van de beleidsruimte van de school.

  • De teambetrokkenheid in scholen met een hoog innovatieve vermogen manifesteren zich actief, terwijl dat in scholen met een lage innovatief vermogen de neiging heeft om dit passief te doen.

  • De schoolleiders in hoge innovatie scholen kunnen worden gekarakteriseerd als het hebben van een visie op het onderwijs en de school. De schoolleider initieert bewust innovaties in de school; respecteert de ideeën van anderen, en begrijpt persoonlijke behoeften en gevoelens.

Transformationeel leiderschap


  • Transactionele leiders worden gekenmerkt door hun aandacht voor basisbehoeften en het gebruik van extrinsieke beloningen als een bron van motivatie en de basis voor het management. Deze vorm van leiderschap komt voornamelijk voor in organisaties met een minimale behoefte aan verandering.

  • Transformationele leiders daarentegen zijn meer proactief en anticiperen op de veranderingen en problemen die komen. Transformationele leiders zijn altijd bereid om stap voor stap en zonder a priori garantie voor succes te werken. Ze kunnen problemen plaatsen binnen de bredere context van de organisatie en zien het op lange-termijn perspectief.

Transformatie onderneemt essentieel, vaak zeer complexe veranderingen binnen de cultuur van een organisatie.
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   18

  • De algemeen marginale invloed van innovaties op onderwijs: een traditie van pedagogische ontevredenheid
  • Een cultureel-individueel perspectief binnen de functionele gebieden van de school als organisatie
  • Verhoogde autonomie
  • De innovatie capaciteit van scholen
  • Transformationeel leiderschap

  • Dovnload 304.22 Kb.