Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Onderzoeks- en informatievaardigheden Albert van der Kaap

Dovnload 0.97 Mb.

Onderzoeks- en informatievaardigheden Albert van der Kaap



Pagina3/5
Datum25.10.2017
Grootte0.97 Mb.

Dovnload 0.97 Mb.
1   2   3   4   5

De SixPack, Format voor onderzoeks- en informatievaardigheden




Guido Ooms en Karin van Lieshout



Kennis en Vaardigheden Evaluatie/reflectie Emoties

1. Taakdefinitie


Vertrouwen


Groeiend vertrouwen twijfel


Onzekerheid, verwarring, twijfel


Optimisme angst


Onzekerheid en twijfel


2. Zoekstrategie



3. Verwerven en selecteren van informatie

4. Verwerken van informatie


5. Presenteren van informatie


6. Evalueren


Opluchting, voldoening of ontgoocheling



  1. Beschrijving van de SixPack


De meeste docenten geven leerlingen een of meer keren een onderzoeksopdracht. Daarbij hebben zij ongetwijfeld doelstellingen in hun hoofd. Vaak worden deze echter niet geëxpliciteerd met als gevolg dat niet altijd duidelijk is hoe complex een opdracht voor leerlingen is. De kwaliteit van de opdracht en daarmee de resultaten zijn er bij gebaat wanneer men bij elke stap van het onderzoeksproces stilstaat bij de doelstellingen en deze voor leerlingen expliciet maakt.

Hieronder wordt, gebruik makend van het stappenplan 'SixPack', per onderzoeksstap vragen gesteld en/of suggesties gedaan.De keuzes die voor elke stap worden gemaakt bepalen in belangrijke mate de moeilijkheidsgraad van een opdracht. Andere factoren die van invloed zijn op de moeilijkheidsgraad van een opdracht zijn:




  • Onderwerp/leerstof

  • Athenticiteit van de opdracht

  • Bekendheid met het onderwerp

  • Type vraag:

    • beschrijvend

    • vergelijkend

    • verklarend

    • evaluatief

  • Bronnen:

  • Samenwerking:

    • Zelf gekozen/aangewezen

    • mate van noodzakelijke interdependentie

  • Mate van sturing/begeleiding

Voor de motivatie van leerlingen is het van belang de eisen die per stap aan het onderzoek worden gesteld ook te betrekken in de beoordeling van de onderzoeksresultaten.



Zie ook: http://histoforum.net/2010/sixpack.html

    1. Taakdefinitie



Vragen

  • Wie bedenkt de hoofd- en deelvragen, de docent of de leerling?

  • Gaat het om een enkelvoudige, eenvoudige, onderzoeksvraag of om een gecompliceerd onderzoek?

  • Wat wil je met de opdracht bereiken? Licht de nadruk op het verwerven van kennis, op het omgaan met bronnen, op het verwerken van informatie, het presenteren van onderzoeksresultaten of op het evalueren van het onderzoek?

  • Op welke competenties ligt in de opdracht de nadruk?



    1. Zoekstrategie



Vragen

  • Geef je de benodigde informatie of moeten de leerlingen deze zelf zoeken?

  • Moeten leerlingen de informatiebronnen beoordelen op bruikbaarheid of betrouwbaarheid of geeft de docent zelf bruikbare en betrouwbare bronnen?

  • Ga je ervan uit dat leerlingen op een effectieve manier kunnen zoeken of moeten zij middels de opdracht juist leren effectief te zoeken?

  • Wil je dat leerlingen hun voorkennis activeren? Zo ja, wil je dit aspect/onderdeel dan expliciet vermelden in de opdrachtbeschrijving?



    1. Informatie verwerven en selecteren



Vragen

  • Gaat je ervan uit dat leerlingen instaat zijn informatie te beoordelen op bruikbaarheid en betrouwbaarheid of wil je dit juist aanleren? Wat betekent dit voor de formulering van de opdracht? (zie ook onderstaande formulieren).

  • Ga je ervan uit dat leerlingen zelf een stappenplan/werkwijze voor hun onderzoek kunnen maken of moet je de leerlingen hierbij ondersteunen door aanwijzingen in de opdracht?

  • Ga je ervan uit dat leerlingen de gevonden informatie zelfstandig kunnen verwerken of hebben zij hierbij ondersteuning nodig in de vorm van invulschema's e.d.


    1. Verwerken van de informatie



Vragen

  • Ga je ervan uit dat leerlingen zelfstandig conclusies uit het onderzoek kunnen trekken of hebben zij daarbij ondersteuning nodig? Zo ja, hoe geef je dat dan vorm?



    1. Presenteren van de informatie



Vragen

  • Ga je ervan uit dat leerlingen zelf moeten kiezen op welke manier zij de resultaten van hun onderzoek presenteren of schrijf je de manier van presenteren voor?

  • Mogen/moeten leerlingen zelf de omvang van de presentatie van de onderzoeksresultaten bepalen of schrijf je dit voor?

  • Ga je ervan uit dat leerlingen weten aan welke eisen een mondelinge presentatie (al dan niet met ondersteuning van PowerPoint) moet voldoen of geef je hen hiervoor aanwijzingen/ondersteuning?

  • Ga je ervan uit dat leerlingen weten aan welke eisen een schriftelijke presentatie (al dan niet met ondersteuning van PowerPoint) moet voldoen of geef je hen hiervoor aanwijzingen/ondersteuning?

  • Welke eisen stel je aan parafraseren, citeren en bronvermelding (literatuurlijst/referenties).

Kijk voor tips over een goed gebruik van PowerPoint op http://www.vanderkaap.org/histoforum/2009/powerpoint.html



    1. Evaluatie



Vragen

  • Moeten leerlingen het product, de werkwijze of beide evalueren?

  • Moeten leerlingen aangeven wat zij een volgende keer anders zullen doen?

  • Moeten leerlingen zelf kiezen op welke wijze zij product en/of werkwijze evalueren of bepaal je dat voor hen?

  • Moeten leerlingen elke stap in hun onderzoek evalueren (formatieve evaluatie) of alleen na afloop evalueren (summatieve evaluatie). Indien je kiest voor de eerste variant, hoe maak je dit dan zichtbaar in de opdracht?



  1. De aanschaf van een wasmachine


    1. Taakdefinitie


  • Geef een beschrijving van twee verschillende types wasmachines.

  • Vergelijk een voorlader met een bovenlader.

  • Waarom is wasmachine A beter geschikt voor een groot gezin dan wasmachine B?

  • Welke wasmachine is het goedkoopst in het gebruik?




  • Je gaat voor het eerst op kamers en je hebt een wasmachine nodig. Welke ga je kopen?

  • Je oma heeft een nieuwe wasmachine nodig. Helaas is zij, door omstandigheden, zelf niet in staat een afgewogen keuze te maken. Je oma vraagt jou haar te helpen.

  • Bedenk zelf met betrekking tot wasmachines een onderzoekbare hoofdvraag en bijpassende deelvragen.



    1. Bronnen (zoekstrategie)


  • Alle informatie die je voor deze opdracht nodig hebt vind je in deze folder.

  • Alle informatie die je voor deze opdracht nodig hebt vind je in deze folders.

  • Voor deze opdracht gebruik je de volgende websites:

    • Bepaal eerst welke twee websites bruikbare informatie geven (formulier 1).

    • Bepaal vervolgens van deze websites of de informatie betrouwbaar is (formulier 2).

  • In deze opdracht ga je zelf op internet op zoek naar informatie.

    • Bedenk eerst op welke trefwoorden je gaat zoeken.

    • Maak een lijstje met de vijf beste bruikbare websites.



    1. Verwerven en selecteren van informatie


  • Verzamel en selecteer informatie en beschrijf die in bijgaand schema.

  • Verzamel en selecteer informatie volgens bijgaand gedetailleerd stappenplan.
    Verzamel en selecteer informatie volgens globaal stappenplan.

  • Verzamel en selecteer de benodigde informatie op een systematische wijze



    1. Verwerken van informatie


  • Verwerk de gevonden informatie in bijgaand schema

  • Verwerk de gevonden informatie volgens bijgaand gedetailleerd stappenplan

  • Verwerk de gevonden informatie volgens globaal gedetailleerd stappenplan.

  • Verwerk de gevonden informatie op een systematische wijze.



    1. Presentatie


  • Beschrijf kort (1 A4-tje) welke wasmachine je gaat kopen in waarom.

  • Schrijf een verslag van je onderzoek naar wasmachines. je verslag moet aan de volgende eisen voldoen.

  • Presenteer de resultaten van je een onderzoek op een manier die recht doet aan de opdracht.

  • Presenteer de resultaten van je een onderzoek op een manier die recht doet aan de opdracht en de doelgroep.



    1. Evaluatie


  • Noem één aspect van je onderzoek waar je tevreden over bent en één aspect waar je ontevreden over bent

  • Noem één aspect van je onderzoek waar je tevreden over bent en één aspect waar je ontevreden over bent. Maak duidelijk waarom je daarover tevreden en ontevreden bent.

  • Noem één aspect van je onderzoek waar je tevreden over bent en één aspect waar je ontevreden over bent. Maak duidelijk waarom je daarover tevreden en ontevreden bent en hoe je het een volgende keer anders/beter gaat doen.

  • Evalueer proces en product van je onderzoek volgens bijgaand format.

  • Evalueer je onderzoek.
  1. Een leerlijn informatievaardigheden in schema


De (streef) einddoelen van een leerlijn informatievaardigheden zijn voor vmbo en havo/vwo dezelfde. Het tijdpad waarlangs deze doelen bereikt worden is evenwel voor vmbo en havo/vwo verschillend.




 

1

2

3

4

1. Taakdefinitie

De leerling moet aan de hand van één

onderzoeksvraag informatie zoeken.



De leerling moet aan de hand van een

meer complexe


onderzoeksvraag informatie zoeken.

De leerling moet , geholpen met

aanwijzingen, voorbeelden of tips, zelf bij een gegeven hoofdvraag een of enkele deelvragen bedenken.



De leerling moet zelf een of meer

onderzoeksvragen bedenken.



2. Strategieën om informatie te zoeken

De bronnen zijn gegeven.

De belangrijkste bronnen zijn aangegeven; de leerling hoeft deze hooguit aan te vullen.

De leerling moet geholpen met aanwijzingen, voorbeelden of tips, zelf bronnen zoeken.

De leerling moet zelf bronnen zoeken.

3. Gebruik van de informatie

De leerling moet aan de hand van instructies duidelijk omschreven informatie in een bron opzoeken.

De leerling moet aan de hand van instructies [gebruiksaanwijzingen] de benodigde bron[nen] op basis van zoekvragen of trefwoorden raadplegen.

De leerling moet, geholpen met aanwijzingen, voorbeelden of tips, zelfstandig de benodigde bron[nen] op basis van zoekvragen of trefwoorden raadplegen.

De leerling moet zelf de benodigde bron[nen] op basis van zoekvragen of trefwoorden raadplegen.

 

De leerling beoordeelt de bronnen op bruikbaarheid; hij selecteert welke informatie het best bij zijn onderzoeksvragen past.

De leerling beoordeelt de bronnen op bruikbaarheid; hij selecteert welke informatie het best bij zijn zoekvragen past. Als hij aanvullende bronnen gebruikt beoordeelt hij ook de betrouwbaarheid van die bronnen.

De leerling moet, geholpen met aanwijzingen, voorbeelden of tips zelfstandig nagaan in hoeverre de informatie die hij opdoet, bruikbaar en betrouwbaar is.

De leerling moet zelf nagaan in hoeverre de informatie die hij opdoet, betrouwbaar en bruikbaar is.




 

1

2

3

4

4. Verwerken van de informatie

De leerling moet de door hem geselecteerde informatie in een gegeven format verwerken.

De leerling krijgt instructies om de door hem geselecteerde informatie adequaat te verwerken.

De leerling moet, geholpen met aanwijzingen, voorbeelden of tips, de door hem geselecteerde informatie adequaat verwerken.

De leerling moet de door hem geselecteerde informatie zelfstandig adequaat verwerken.

5. Presenteren van de informatie

De leerling moet aan de hand van een gegeven presentatieformat zijn onderzoeksresultaten presenteren.

De leerling verwerkt de onderzoeks-resultaten in een eenvoudige voorgeschreven presentatie.

De leerling presenteert, geholpen met aanwijzingen, voorbeelden of tips, zijn onder-zoeksresultaten.

De leerling moet zijn onderzoeks-resultaten zelfstandig presenteren.

6. Evaluatie

De leerling moet aan de hand van gerichte vragen reflecteren op zijn onderzoeksresultaten.

De leerling krijgt instructies om adequaat te reflecteren op zijn onderzoeksresultaten en op de gevolgde werkwijze.

De leerling moet, geholpen met aanwijzingen, voorbeelden of tips, zelfstandig reflecteren op zijn onderzoeks-resultaten en op de gevolgde werkwijze. Ook moet hij kunnen aangeven hoe hij werkwijze en resultaten kan verbeteren.

De leerling moet zelfstandig reflecteren op zijn onderzoeks-resultaten en op de gevolgde werkwijze. Ook moet hij kunnen aangeven hoe hij werkwijze en resultaten kan verbeteren en wat hij ervan geleerd heeft.


  1. Opdrachten in een leerlijn



Opdrachten in een opklimmende moelijkheidsgraad



Fase 1 opdracht
Fase 4 opdracht



Opdracht waarin de nadruk ligt op het zoeken van bronnen

Opdracht waarin de nadruk ligt op het verwerven, selecteren en verwerken van informatie

Scan van de moeilijkheidsgraad van een opdracht






1   2   3   4   5

  • Beschrijving van de SixPack
  • Informatie verwerven en selecteren
  • Verwerken van de informatie
  • Presenteren van de informatie
  • De aanschaf van een wasmachine Taakdefinitie
  • Bronnen (zoekstrategie)
  • Verwerven en selecteren van informatie
  • Verwerken van informatie
  • Een leerlijn informatievaardigheden in schema
  • Opdrachten in een leerlijn

  • Dovnload 0.97 Mb.