Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Speech/04/287 De heer Frits Bolkestein

Dovnload 29.75 Kb.

Speech/04/287 De heer Frits Bolkestein



Datum08.12.2018
Grootte29.75 Kb.

Dovnload 29.75 Kb.

SPEECH/04/287


De heer Frits Bolkestein

Lid van de Europese Commissie verantwoordelijk voor Interne Markt en Belastingzaken



Een Liberaal Europa







Europa Dag VVD



Arnhem, 6 juni 2004

Dames en Heren,

De VVD maakt zich sterk voor een liberaal Europa. Onze partij zet zich in voor een Europese Unie waarin het vrijheidsideaal centraal staat.

Vrijheid is geen luxeartikel dat men op elk moment gratis krijgt. Europa is een continent waar veel bloed is vergoten tijdens vele oorlogen. Zestig jaar geleden vond de Geallieerde invasie op het strand van Normandië plaats. Geallieerden bevrijdden Europa van de Nazi bezetting. Ik kan me als kind nog herinneren hoe Winston Churchill door de straten van Amsterdam reed en het V-teken maakte.

Een jaar later werd over Europa een IJzeren Gordijn neergelaten. Europa was bevrijd, maar Midden- en Oost-Europa waren niet vrij. Het was gedeeld en de scheiding viel pas weg in 1989 bij de val van de Berlijnse Muur.

Op 1 mei van dit jaar traden tien nieuwe lidstaten toe tot de Europese Unie. De drie Baltische staten maakten ooit deel uit van de Sovjet-Unie. Polen, Tsjechen, Slowaken en Hongaren werden opgesloten in het Warschau Pact. En Slovenie behoorde tot het zogenoemde arbeidersparadijs Joegoslavië dat in Nederland ter linkerzijde werd bezongen, maar in werkelijkheid weinig vreugde kende.

Vanuit historisch oogpunt is 2004 daarom een belangrijk jaar. Het is een mijlpaal in de Europese integratie. Veel Europeanen beseffen niet welke luxe het is te leven op een continent met duurzame vrede.

Deze mijlpaal betekent niet dat Europa in zelfgenoegzaamheid kan achterover leunen. Integendeel, de uitdagingen stapelen zich op en de Europese burgers hebben een stem op 10 en 13 juni. Ze kunnen kiezen voor een Europees Parlement maar in het verleden hebben velen die kans niet gegrepen wegens hardnekkige misvattingen.

De eerste misvatting is dat de Europese Unie een enorme, monsterlijke bureaucratie is. Dat is niet waar. De Europese Commissie waartoe ik behoor telt 17.000 ambtenaren. Sommigen zeggen: dat is veel. Maar de gemeente Amsterdam heeft 24.000 ambtenaren in dienst en de gemeente Rotterdam 19.000. Het valt dus nog wel mee met die bureaucratie in Brussel. Een groot gedeelte van de ambtelijke staf bestaat bovendien uit vertalers. Die zijn onmisbaar want anders wordt de Europese Unie met zijn twintig talen een toren van Babel.

De tweede misvatting is dat het Europees Parlement niets te zeggen heeft. Uit persoonlijke ervaring kan ik getuigen dat dit niet klopt. Het Europees Parlement heeft veel macht en invloed. Bij vrijwel alle voorstellen van de Europese Commissie is de instemming van het Europees Parlement vereist. Dat was niet altijd eenvoudig omdat christen democraten en socialisten de grote meerderheid vormen. De liberale groep is klein, te klein. Als ik één zaak heb geleerd in het Europees Parlement dan is het dat de liberale stem sterker moet klinken. Europa dreigt anders te vervallen in corporatisme, protectionisme en economische sclerose. Het Europees Parlement heeft behoefte aan een politieke groep die consequent opkomt voor de vrije markt.

De vrije markt is het economisch fundament van ons vrijheidsideaal.

Waarom is die liberale stem nodig?

In de eerste plaats om ervoor te zorgen dat afspraken ook werkelijk afspraken blijven. Het Groei- en Stabiliteitspact is gericht op stabiele overheidsfinanciën en een sterke gemeenschappelijk munt. Maar de afgelopen jaren is men gaan rommelen aan dat Pact.

Duitsland, de oorspronkelijke architect ervan, schond de regels en Frankrijk deed mee. De overheidstekorten van deze twee landen liepen sterk op. Als grote landen een dergelijk voorbeeld geven, is het hek van de dam. Deze lichtzinnigheid bedreigt de stabiliteit van de euro op langere termijn. Lidstaten proberen lastige economische keuzes te vermijden door het schatkisttekort te laten oplopen. Dat is het recept voor een ramp.

De VVD pleit voor versterking van het Pact en steunt de Europese Commissie bij de gang naar het Europees Hof. We laten verdragsschending niet over onze kant gaan.

De Europese Unie is ook nodig voor een doelmatig asiel- en immigratiebeleid. Dit vraagstuk kan men niet meer in een nationaal raamwerk oplossen. Europese samenwerking biedt meerwaarde. De VVD zet zich in voor een eenduidig en restrictief toelatingsbeleid voor economische migranten. Goed geschoolde burgers in Afrikaanse landen zijn in de eerste plaats nodig in eigen land. Het is niet goed als dokters uit Ghana werken als taxichauffeurs in Londen. Brain drain is dodelijk voor ontwikkelingslanden.

De VVD bepleit asielzoekers zo veel mogelijk op te vangen in de regio. Het is ook belangrijk dat Europese landen samenwerken bij de uitzetting van illegalen en daarover afspraken maken met de landen van herkomst. Die landen hebben een prikkel om mee te doen omdat ze gunstige handelsakkoorden hebben met de EU of ontwikkelingsgelden uit Europa ontvangen. Voor wat hoort wat.

Ook op het gebied van de bestrijding van misdaad en terrorisme is meer Europese samenwerking nodig. Het is een illusie te denken dat Europa zich kan onttrekken aan het terrorisme. Een kleine groep heeft met een bloedige aanslag het politieke toneel in Spanje veranderd. In Frankrijk en Groot-Brittannië zijn er voortdurend dreigementen. Nederland mag zijn ogen ook niet sluiten voor de dreiging van de terreur. Open, democratische samenlevingen zijn altijd kwetsbaar. De Europese Unie pakt het terrorisme aan en ik ben blij dat onze partijgenoot Gijs de Vries als de Brusselse ‘Mr. Terror’ de terroristen te lijf gaat. De democratie van velen mag zich niet laten intimideren door de terreur van enkelingen.

Een kerntaak van liberalen in Europa is handhaving van de beginselen van de vrije markt. Zowel christen democraten als socialisten morrelen daaraan. Ze houden niet van concurrentie en vervangen vrije mededinging het liefst door onderlinge afspraken en corporatistische koehandel achter de schermen. Het is niet goed als sociale partners het op een onderling akkoordje gooien en de rekening doorschuiven naar de gemeenschap. Corporatisme leidt tot verstarring.

Laat me duidelijk zijn: er is geen alternatief voor een sterke concurrentiepositie. Een gezonde economische basis is het beste sociale beleid omdat het zorgt voor blijvende werkgelegenheid. Socialisten zeggen vaak dat de vrije markt niet sociaal is. Dat is onzin. Wie banen creëert is socialer dan wie sociale uitkeringen uitdeelt.

De Europese Unie bepleit niet alleen een vrije markt van goederen maar ook van diensten, personen en kapitaal. De Commissie heeft een dienstenrichtlijn gemaakt zodat vrije beroepen zich vrij kunnen vestigen in de Europese Unie en overal hun diensten kunnen aanbieden. De dienstensector vormt intussen het leeuwendeel van de economische activiteit en heeft daarom een belangrijke drijfkracht.

Vooral van linkerzijde is er verzet tegen die richtlijn. In België noemt men het de Bolkestein-richtlijn. Dat is uiteraard een hele eer, maar socialisten en groenen spreken mijn naam uit alsof de ‘Verschrikkelijke Sneeuwman’ in aantocht is.

De Belgische vakbonden, die gisteren in Brussel demonstreerden, zouden het voorstel het liefst omdopen in een ‘Frankenstein-richtlijn’. Socialisten en groenen noemen die richtlijn ‘a-sociaal’ en ‘ultra-liberaal’ wat opmerkelijk is omdat het voorstel werd gesteund door een Commissie waarin Commissarissen van socialistische en groene zijde de meerderheid vormen. Er is dus niets verschrikkelijk aan deze zogenoemde Bolkestein-richtlijn.

Is het a-sociaal als een zieke burger de mogelijkheid krijgt over de grens te worden geholpen? Vraag dat eens aan patiënten die daarmee aan lange wachtlijsten ontkomen.

Is het a-sociaal als een architect zich in een ander Europees land vestigt en daar met bouwwerken banen schept? Vraag het eens aan de miljoenen werklozen die uitzien naar een baan.

Er worden onwaarheden verkondigd over de Bolkesteinrichtlijn die afkomstig lijken van een eigentijdse afdeling Agitatie en Propaganda.

Sommige critici zeggen dat mensen uit de nieuwe lidstaten naar Nederland of België komen werken om vervolgens te worden betaald naar maatstaven die gelden in hun landen van herkomst. Dus een Pool werkt hier tegen een Pools loon. Dat is niet waar. Een Pool die hier werkt verdient een loon naar Nederlandse maatstaf.

De andere onwaarheid is dat alle overheidsdiensten tot liberalisering worden verplicht. Alweer onzin. Sommige publieke sectoren zijn al geheel of gedeeltelijk geliberaliseerd, zoals de markt van telecommunicatie. Niemand wil dat terugdraaien en terugkeren naar de oude PTT. In de sectoren van energie, treinverkeer en posterijen is men ook bezig met liberalisering. Dat gebeurt stap voor stap. De richtlijn is ook uitermate gunstig voor de grensoverschrijdende ontplooiing van het midden- en kleinbedrijf.

Wellicht mag ik de socialisten die onheuse kritiek spuien op een vrije markt voor diensten herinneren aan hun internationale roeping. Het socialisme in sommige landen wordt steeds meer het evenbeeld van protectionisme. Veel socialistische leiders zoeken niet naar nieuwe horizonten maar willen houden wat ze hebben. Ze zijn sceptisch over de uitbreiding van de EU. Ze vrezen dat dit ten koste gaat van de eigen sociale zekerheid en van Europese subsidies. Ze sluiten zich af van de wereld en vinden uitbreiding ‘eng’. De internationale roeping heeft plaatsgemaakt voor provincialisme.

De zogenoemde Bolkestein-richtlijn speelt in op nieuwe horizonten in een uitgebreid Europa. Vooral in de nieuwe lidstaten is het economisch liberalisme te zien. Na veertig jaar communisme begrijpt men daar de essentie: meer ondernemerschap leidt tot meer welvaart en meer werk.

Liberalen praten niet over een sociaal Europa. Ze werken eraan.

Een gezonde economische basis is te meer noodzakelijk omdat Europa dreigt te worden geconfronteerd met een energiecrisis. De prijs van ruwe olie is de afgelopen maanden gestegen tot meer dan veertig dollar per barrel. Er zijn onderliggende factoren die het waarschijnlijk maken dat de olieprijs hoog blijft. De strategische reserves van de Verenigde Staten zijn sterk gedaald, de vraag uit China is enorm gestegen en olie-exporterende landen zitten vrijwel aan de top van hun productiecapaciteit.

Een hoge olieprijs zet de Europese economie onder zware druk omdat de landen van de Europese Unie sterk afhankelijk zijn van olie importen. Nu moet de EU 50 procent van haar energiebehoefte invoeren.

Dit percentage dreigt op te lopen naar 70 procent waarbij de afhankelijkheid van olie uit het Midden Oosten groot blijft. U zult begrijpen dat de Europese economie uitermate kwetsbaar is.

Daar moet de Europese Unie iets aan doen. Onze afhankelijkheid van geïmporteerde energie dient te worden verminderd. De Europese Unie moet zuiniger zijn met energie en werk maken van hernieuwbare energiebronnen. Maar dat zal onvoldoende zijn om de gevolgen van een permanent hoge olieprijs op te vangen.

Kernenergie kan een belangrijke bijdrage leveren om de energieproblemen op te lossen. Europa heeft kernenergie ooit een enorme stimulans gegeven via het Euratom verdrag. Maar kernenergie is intussen in veel landen ‘taboe’ geworden. Onder druk van de groene beweging willen sommige lidstaten, zoals Duitsland en België, een einde maken aan het gebruik van kernenergie. Dat is onverstandig want daarmee worden ze nog afhankelijker van de invoer van olie en gas.

De groene beweging heeft veel gedaan om kernenergie in een kwaad daglicht te stellen en emoties bij de publieke opinie aan te jagen. Toch begint het afwijzingsfront af te brokkelen. Een van de grondleggers van de groene beweging en expert op het gebied van klimaatverandering, James Lovelock, heeft zijn mening herzien. Hij pleit intussen onomwonden voor meer gebruik van kernenergie. In de Britse krant The Independent zei hij onlangs (24/5/2004): ‘Nucleaire energie is de enige groene oplossing’.

Lovelock is een grijze eminentie van de groene beweging. Ik vind dat men naar grijze eminenties moet luisteren.

Hij zegt dat kernenergie van groot belang in de strijd tegen klimaatverandering. Lovelock wijst erop dat er geen tijd meer is te experimenteren met visioenen op het gebied van alternatieve energiebronnen omdat de beschaving in groot gevaar is. Het verzet tegen nucleaire energie schrijft hij toe aan ,,irrationele angst die wordt gevoed door fictie uit Hollywood, de groene lobby en de media’’.

Ik zou het niet beter kunnen zeggen.

De VVD is een beleidspartij die vooruit kijkt. We sluiten ons niet op in dogma’s en fantasieën. We bouwen op basis van feiten. We beloven weinig maar we doen wat we zeggen. We zijn niet bang moeilijke debatten aan te gaan over de Europese Unie, over haar economie, haar energie en haar ecologie. En we schamen ons niet als we zeggen dat Europa zijn grenzen kent, zowel geografisch als beleidsmatig.



In Nederland en Europa zijn er veel dromers en fantasten, maar de VVD blijft de partij van het gezond verstand.


  • Arnhem, 6 juni 2004
  • Waarom is die liberale stem nodig

  • Dovnload 29.75 Kb.