Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Thema: Oorlog en Vrede Tijdvak 5: De tijd van de ontdekkers en hervormers: 1500 1600 Overzicht tijdvak 5

Dovnload 12.08 Kb.

Thema: Oorlog en Vrede Tijdvak 5: De tijd van de ontdekkers en hervormers: 1500 1600 Overzicht tijdvak 5



Datum23.10.2018
Grootte12.08 Kb.

Dovnload 12.08 Kb.

Hand-out Tijvak 5

Thema: Oorlog en Vrede
Tijdvak 5: De tijd van de ontdekkers en hervormers: 1500 - 1600


Overzicht tijdvak 5:

De 16de eeuw is een eeuw waarin veel grote veranderingen waren ten opzichte van de vorige eeuw. De 16de eeuw is een eeuw waarin:



  • Europa zich sterk uitbreidde. Er werden nieuwe delen veroverd en de Portugezen dreven handel met de Chinezen en Japanners. Eind 16de eeuw kwamen er veel nieuwe ontdekkingsreizen, de Nederlanders bereikten bijvoorbeeld Indië.

  • Er een grote strijd ontstaat om het keizerschap tussen de twee grootste rijken van dat moment: De Fransen en de Habsburgers.

  • De paus samen met de keizer probeerde om de andere geloven dan het Roomse Katholicisme uit te bannen uit het Heilige Roomse Rijk.

  • Nederland ontstaat.

  • De manier van oorlogvoeren compleet veranderd.

Er zijn 6 belangrijke rijken in de 16de eeuw:



  • Spanje is een land in opkomst, het land ziet zichzelf als de beschermer van het Rooms Katholieke geloof.

  • Het Franse Rijk, nog altijd erg machtig, maar valt door sommige strategische zetten een beetje in een dal

  • Italië, waar veel oorlogen werden uitgevochten, bestond uit allemaal deelstaatjes, en in een van deze deelstaatjes bevond de paus zich.

  • Het heilig Rooms Rijk, met zijn Habsburgse keizer Maximiliaan.

  • Engeland is net als Spanje een land in opkomst, en weet zich door handig te onderhandelen en af en toe mee te vechten, aardig tussen de grootmachten te vestigen.

  • Nederland ontstaat tijdens de 16de eeuw en word een klein maar krachtig rijk.


Redenen oorlog voeren:

Aan het begin van de 16e eeuw ging de oorlog vooral tussen de twee grootste rijken in Europa. De voornaamste redenen waren macht (ze wilden allebei de baas zijn) en gebiedsuitbreiding (ze wilden allebei de baas zijn over een groot rijk). Later veranderden deze redenen echter. In de 16de eeuw was er veel kritiek op de kerk omdat de kerk erg rijk was en de ambtenaren zich niet aan de regels hielden. Filips II, koning van Spanje, had de macht in Nederland. Hij verbod elk geloof behalve het katholieke geloof. Maar veel Nederlanders waren het niet met het katholieke geloof eens, deze mensen werden protestanten genoemd. De protestanten hielden bijeenkomsten en organiseerde de Beeldenstorm in 1566. Door heel Nederland werden en kerken geplunderd en kapot gemaakt. Phillips stuurde een leger en zo werd geloof dus in 1 keer de belangrijkste reden voor een oorlog.


Manier van oorlog voeren:

Legers bestonden over het algemeen uit huurlingen, dit waren soldaten die door alle partijen ingehuurd konden worden. Een bekend huurlingenleger waren de Zwitserse Piekeniers. Dit was een heel sterk getraind piekenleger, en heel belangrijk in deze tijd, aangezien er vooral met pieken gevochten werd. Een Piekenleger is op sommige momenten wel erg sterk, maar het heeft ook zo z’n nadelen. Zo was het niet erg wendbaar, en konden de flanken gemakkelijk aangevallen worden. Hiervoor werden de flanken meestal beschermt door boogschutters, tegen aanvallen van de cavalerie.


Vernieuwingen t.o.v het vorige tijdvak:

In tegenstelling tot Tijdvak 4 waarin de legers vooral uit horigen bestonden, bestonden de legers in Tijdvak 5 uit huurlingen, dit zijn beroepssoldaten gehuurd door edelen. Harnassen en lansen werd ook flink verbeterd t.o.v. Tijdvak 4. Verder voerden strategen nieuwe tactieken toe. Zo vond Maurits bijvoorbeeld de contramars (voorloper van de mitrailleur) uit, en gaf hij zijn cavalerie donderbussen (een soort geweer) Zodat ze alvast een gat in de verdediging konden schieten. De uitvinding van het kanon was belangrijk voor de aanvallers, maar ook voor de verdedigers. Ze gingen de stadsverdediging steeds meer aanpassen en zo werden bastions uitgevonden (Een methode waarbij de kanonnen van aanvallers nutteloos zijn, terwijl de kanonnen van verdedigers juist erg nuttig zijn). Deze bastions konden onmogelijk bestormd worden, vandaar dat de uithongeringtactiek vaak werd toegepast.


Vredesinitiatieven:

Hugo de Groot was geboren in 1583 en was een belangrijke man qua vredesinitiatieven. In 1625 schreef hij 'De Iure Belli Ac Pacis’. Hierin werd voor het eerst gesproken over het humanitaire oorlogsrecht. Er staat in vermeld wanneer een staat een ander gebied mag aanvallen en hoe ze dat mogen doen. Ook staat er in welke groepen mensen aan de oorlog mee moeten doen. Ook had Hugo hierin vermeld dat sommige wapens niet mochten worden gebruikt tijdens oorlogen, zoals bijvoorbeeld wapens waarbij je een langzame en pijnlijke dood van krijgt.

Ook werd het verdrag van Londen getekend in 1518. Frankrijk, Spanje, Engeland en het Heilig Roomse Rijk tekende een overeenkomst dat ze elkaar niet zouden aanvallen en als een van de landen dit verdrag zou verbreken zouden de andere landen in opstand komen.
Voorbeeld oorlog:

De 80-jarige oorlog of ook wel de Nederlandse Opstand genoemd was een oorlog van 1568 tot 1648. Deze oorlog begon als een opstand van de Nederlanden tegen het machtigste rijk in Europa, het Spaanse Rijk onder Filips II. De opstand ging om religieuze en bestuursrechtelijke redenen. Het resultaat van de oorlog was Nederland verdeeld in twee delen. Zuidelijk Nederland, wat bestuurd werd door Spanje, en Noordelijk Nederland.


Een conflict over de opvolging van Ferdinand I van Napels groeide als nel uit tot een strijd om de heerschappij van heel Europa. Vooral tussen de Fransen en de Spaanse Habsburgers. Er waren veel conflicten tussen de Franse en de Habsburgers in de 16de eeuw, die vooral in Italië werden uitgevochten. Uiteindelijk wilden de Habsburgers het protestantisme uitroeien. Frankrijk kwam in opstand en kwam op als een beschermer van het protestantisme. De Habsburgers kwamen uiteindelijk als sterkste uit de strijd.
Voorbeeld persoon:

Maurits van Oranje, zoon van Willem van Oranje, was geboren in 1567. Op zijn 18de werd hij stadhouder en admiraal van het leger van Holland en Zeeland. Samen met Johan van Oldenbarnevelt wist Maurits een groot succes van zijn leger te maken. In 1588 werd hij admiraal-generaal van de Nederlanden. Dankzij Maurits onfeilbare strategische gevoel behaalde zijn leger succes na succes. Toen Johan van Oldenbarnvelt en Maurits ruzie kregen, ging het steeds slechter met het Nederlandse leger, maar uiteindelijk wisten ze de Spanjaarden het land uit te krijgen.



Leon van Voorst, Shireen Jongste, Miek Schlangen

  • Redenen oorlog voeren
  • Manier van oorlog voeren
  • Vernieuwingen t.o.v het vorige tijdvak
  • Vredesinitiatieven
  • Voorbeeld oorlog
  • Voorbeeld persoon

  • Dovnload 12.08 Kb.