Thuis
Contacten

    Hoofdpagina


Tussen Welzijn en Werk

Dovnload 1.02 Mb.

Tussen Welzijn en Werk



Pagina1/29
Datum13.11.2017
Grootte1.02 Mb.

Dovnload 1.02 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   29



Tussen Welzijn en Werk


Een eigen plaats voor Arbeidszorg

Uitgevoerd in opdracht van:


Het Antwerps Netwerk Arbeidszorg

Met steun van:


Het Sociaal Impulsfonds Antwerpen

Mieke Frans

Wetenschappelijk medewerkster
Jan Vranken

Onderzoeksleider



Januari 2000



CASUM


(Onderzoeksgroep Armoede, Sociale Uitsluiting en Minderheden)

Vakgroep Sociologie en Sociaal Beleid

UFSIA – Universiteit Antwerpen, Prinsstraat 13, 2000 Antwerpen
Inhoudsopgave


Tussen Welzijn en Werk 1

Woord van dank … 5

Leeswijzer 8

Samenvatting 10

1. Korte situering: arbeidszorg 10

1.1 Historiek 10

1.2 Doelgroep, doelstelling en methodiek van arbeidszorg 11

2. Onderzoeksopzet 11

3. Onderzoeksresultaten 13

3.1. Functies en omgevingsfactoren 13

3.2. De effecten op de levenskwaliteit: doelgroepmedewerkers tussen welzijn en werk 16

3.2.1. Berustenden 17

3.2.2. Ontmoedigden 18

3.2.3. Voorbereidenden 19

3.2.4. Hopenden 20

3.3. Arbeidszorgcentra tussen welzijn en werk 21

3.3.1. Eerste type van ARBEIDSzorgcentra: de centra met de klemtoon op arbeid 22

3.3.2. Tweede type van arbeidszorgcentra: centra die balanceren tussen arbeid en zorg 23

3.3.3. Derde type van arbeidsZORGcentra: de centra met de klemtoon op zorg 24

4. Besluit en conclusies 26

4.1. Algemene aanbevelingen 27

4.2. Aanbevelingen voor de concrete werking van arbeidszorg 28

Deel I 32

Wie zonder werk valt … : 32

Gegevens uit de werkloosheidsliteratuur 32

1. Waarde van arbeid in de samenleving 33

2. Waarde (van arbeid) versus realiteit (van werkloosheid) 35

3. Gevolgen van werkloosheid voor het individu 36

3.1 Relatie tussen werkloosheid en het psychisch welzijn 36

3.2 Typologieën van werklozen 37

3.2.1 De vicieuze cirkel van de (langdurige) werkloosheid 37

3.2.2 Een typologische analyse 39

3.3 Theoretische verklaringsmodellen 41

3.3.1 Het Latente Deprivatiemodel van Marie Jahoda 41

3.3.2 Het Vitaminemodel van Peter Warr 42

3.3.3 Zelf-categorisering, stigma en rolloosheid 45

4. Maatschappelijke gevolgen van werkloosheid 47

4.1 Werkloosheid en financiële deprivatie 48

4.2 Werkloosheid en armoede en sociale uitsluiting 48

4.3 Arbeid en sociale cohesie 49

5. Tewerkstellingscreatie als brug tussen de contradictie waarde versus werkelijkheid 50

5.1 Tewerkstellingscreatie vanuit de sociale sector 50

5.2 Tewerkstellingsinitiatieven: achterliggende filosofie 51

5.3 Arbeidszorg: de jongste loot aan de tewerkstellingsboom 52

Besluit 53

Deel II 54

Arbeidszorg en het Antwerps Netwerk Arbeidszorg nader bekeken: 54

Kennismaking met het onderzoeksveld 54

1. Stand van zaken 54

1.1 Gemeenschappelijke kenmerken van arbeidszorg in Vlaanderen 55

1.1.1 Doelgroep 55

1.1.2 Doelstellingen 55

1.1.3 Methodiek 57

1.1.4 Regelgeving en subsidiëring 58

1.2 Arbeidszorg over de grenzen heen 58

1.2.1 Sectorieel 58

1.2.2 Regionaal 59

1.3 Antwerps Netwerk Arbeidszorg nader bekeken 60

1.3.1 Deelwerkingen 60

1.3.1.1 De deelwerking ‘Gezondheid en Voeding’ 60

1.3.1.2 De deelwerking ‘Wonen en Renovatie’ 61

1.3.1.3 De deelwerking ‘Recyclage’ 62

1.3.2 Belang van netwerkvorming 63

1.3.3 Financiering 64

2. Knelpunten waarmee arbeidszorg wordt geconfronteerd en mogelijke oplossingen 64

2.1 Structurering en centralisering 64

2.2 Financiering en subsidiëring 66

2.3 Erkenning 67

2.4 Werkdruk voor doelgroepmedewerker en begeleiders 67

2.5 Onveiligheid en arbeidsongevallen verzekering 68

2.6 Vraag overtreft aanbod 69

2.7 Administratieve regelingen en aanvullende vergoeding 69

2.8 Lage verloning personeel 70

2.9 Afbakening van de doelgroep 70

2.10 Samenstelling van de doelgroep 70

2.11 Bekendheid 70

Besluit 71

Deel III 72

Operationalisering van de onderzoeksvragen: 72

Onderzoeksopzet 72

1. Plaats van de onderzoeksopdracht in de onderzoeksgroep 72

2. Onderzoeksopzet 73

2.1 Operationalisering van de eerste onderzoeksvraag 73

2.1.1 Keuze voor een kwalitatieve benadering 73

2.1.2 Selectie en bevraging van de respondenten 74

2.1.2.1 Selectie 74

2.1.2.2 Bevraging 78

2.2 Operationalisering van de tweede onderzoeksvraag 79

Besluit 81

Deel IV 82

Doelgroepmedewerkers en Arbeidszorgcentra tussen welzijn en werk: 82

De onderzoeksresulaten 82

A. Doelgroepmedewerkers tussen Welzijn en Werk 82

1. Welke functies worden gerealiseerd? Welke omgevings­factoren zijn aanwezig? 83

1.1 Mogelijkheid tot het uitoefenen van controle 84

1.2 Mogelijkheid tot het gebruiken van kennis en vaardigheden 86

1.3 Doelen die door de sociale omgeving worden gegenereerd 89

1.4 Variatie 92

1.5 Duidelijkheid met betrekking tot de omgeving 94

1.6 Beschikbaarheid van geld 95

1.7 Veiligheid 97

1.8 Mogelijkheid tot interpersoonlijk contact 98

1.8.1 De werkplaats als ontmoetingsplaats 98

1.8.2 Sociale contacten en hun financiële implicaties 102

1.8.3 Intentionele sociale terugtrekking omwille van schaamte om werkloosheid 104

1.9 Gewaardeerde sociale positie 107

1.10 Doel in het leven 110

1.11 Tijdsstructurering/nuttige daginvulling 112

2. De verschillende percepties van de levenskwaliteit 114

2.1 De variabele ‘arbeidsmarktgerichtheid’ 115

2.2 Typologie naargelang van de arbeidsmarktgerichtheid 118

2.2.1 ‘De Berustenden’ 119

2.2.1.1 Gepercipieerde tewerkstellingskansen 119

2.2.1.2 Gepercipieerde werkloosheidsoorzaak 119

2.2.1.3 Sterkte van de tewerkstellingswens 121

2.2.1.4 Perceptie van arbeidszorgactiviteiten 122

2.2.1.5 Gerealiseerde functies 124

2.2.1.6 Invloed op de levenskwaliteit 125

2.2.2 ‘De ontmoedigden’ 127

2.2.2.1 Gepercipieerde tewerkstellingskansen 127

2.2.2.2 Gepercipieerde werkloosheidsoorzaak 127

2.2.2.3 Sterkte van de tewerkstellingswens 128

2.2.2.4 Perceptie van de arbeidszorgactiviteiten 131

2.2.2.5 Gerealiseerde functies 132

2.2.2.6 Invloed op de levenskwaliteit 133

2.2.3 ‘De Voorbereidenden’ 136

2.2.3.1 Gepercipieerde tewerkstellingskansen 136

2.2.3.2 Gepercipieerde werkloosheidsoorzaak 136

2.2.3.4 Perceptie van de arbeidszorgactiviteiten 137

2.2.3.5 Gerealiseerde functies 138

2.2.3.6 Invloed op de levenskwaliteit 139

2.2.4 ‘De Hopenden’ 141

2.2.4.1 Gepercipieerde tewerkstellingskansen 141

2.2.4.2. Gepercipieerde werkloosheidsoorzaak 142

2.2.4.3 Sterkte van de tewerkstellingswens 142

2.2.4.4 Perceptie van de arbeidszorgactiviteiten 144

2.2.4.5 Gerealiseerde functies 145

2.2.4.6 Invloed op de levenskwaliteit 146

3. Besluit 146

B. Arbeidszorgcentra tussen Welzijn en Werk 147

1. Eerste type van ARBEIDszorgcentra: de centra met de klemtoon op arbeid 148

1.1 Doelgroepsamenstelling 148

1.2 Aan- of afwezigheid van werkdruk en de reacties daarop 150

1.3 Belang van begeleiding in het totale takenpakket 152

1.4 Benadering van het arbeids(zorg)gebeuren 153

1.5 Werkorganisatie: arbeidsreglementering en -verhoudingen 156

1.6 Visie van de centra wat betreft hun positie in de typologie 157

2. Tweede type van ARBEIDSZORGCENTRA: centra die balanceren tussen arbeid en zorg 158

2.1 Doelgroepsamenstelling 158

2.2 Aan- of afwezigheid van werkdruk en de reacties daarop 160

2.3 Belang van begeleiding in het totale takenpakket 164

2.4 Benadering van het arbeids(zorg)gebeuren 167

2.5 Werkorganisatie: arbeidsreglementering en –verhoudingen 169

2.6 Visie van de centra wat betreft hun positie in de typologie 171

3. Derde type van ArbeidsZORGcentra: de centra met de klemtoon op zorg 171

3.1 Doelgroepsamenstelling 171

3.2 Aan- of afwezigheid van werkdruk en de reacties daarop 174

3.3 Belang van begeleiding in het totale takenpakket 177

3.4 Benadering van het arbeids(zorg)gebeuren 179

3.5 Werkorganisatie: arbeidsreglementering en –verhoudingen 180

3.6 Visie van de centra wat betreft hun positie in de typologie 181

4. Besluit 182

C. Besluit 183

Deel V 184

Een blik op de toekomst: 184

Conclusies en aanbevelingen 184

1.Algemene aanbevelingen 184

1.1Wegwerken uitsluitingsmechanismen 184

1.2 Betekenis van arbeidszorg voor de maatschappij 185

1.3 Arbeidszorg: een andere manier van activering 185

1.3.1 Vrijwillige deelname 187

1.3.2 Sancties versus stimuli 187

1.3.3 Ruimere omkadering 189

1.4 Besluit 189

2.Specifieke aanbevelingen 189

2.1Beschikbaarheid van financiële middelen 189

2.2 Variatie in de activiteiten 191

2.3 Werkdruk 191

2.4 Mogelijkheid tot interpersoonlijke contacten 193

2.5 Gewaardeerde sociale positie 194

2.6 Inspraak en participatie 194

2.7 Zekerheid met betrekking tot de toekomst 195

2.8 Algemeen 196

Bibliografie 198





  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   29


Dovnload 1.02 Mb.